Alice-in-Wonderland principle: If you don't know where you are going, almost any road will take you there!   

 

MPK-model

Uitleg: Mens - Paard - Krokodil: Paardrijden als metafoor

inhoud:

Inleiding - Paardrijden op verschillende manieren

Het is voor veel mensen ingewikkeld om op een verstandige manier met hun gevoelsleven om te gaan. Het is ook lastig om daar op een verstandige manier over na te denken omdat we dat niet zo geleerd hebben in onze cultuur.
Daarom dit stukje dat mogelijk helpt om jezelf op een juiste manier te benaderen.
In de trainingen "omgaan met spanning" vergelijk ik de manieren waarop mensen met zichzelf en hun emoties omgaan vaak met verschillende manieren van paardrijden. Dat heeft alles te maken met de manier waarop ons brein is opgebouwd (lees hiervoor eerst: [het "Mens-Paard-Krokodil-model"] van het zenuwstelsel).

TOP
_ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ TOP

De Spaanse rijschool

De Noord-europese manier van omgaan met jezelf vergelijk ik vaak, een beetje als een karikatuur, met het paardrijden op de "meest Westerse" manier die ik weet de verzinnen...
de Spaanse Rijschool in Wenen. Prachtige witte paarden die allemaal tegelijk hetzelfde doen. Mooie pluimen, mooi schoon en een voorbeeld van controle. Zo'n mooie alerte houding, rechtop en ready-to-go. Zo'n lichaamshouding waarbij zij van achteren worden aangespoord maar als ze dan eens wat willen dan worden ze van voren inghouden -wat die prachtige, constant alerte houding geeft-.
Een prachtige schoonheid maar daarvoor moeten we wel onthouden dat er maar één op de tie paarden in staat is om dat te trekken. Van de tien paarden die deze opleiding beginnen vallen er negen af omdat zij het niet volhouden of omdat zij stukgetraind zijn.

TOP
_ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ TOP

De Indiaanse manier van paardrijden

De minst Europese manier van paardrijden die ik daar meestal tegenover zet is het paardrijden van de Indianen. Daarbij geef ik even ter herinnering dat het destijds de blanken zijn die de paarden als rijdier in Amerika hebben geïntroduceerd. Maar binnen de kortste keren waren de Indianen in staat om paard te rijden op een manier waar de blanken niet aan konden tippen. Het schieten achter een rijdend paard vandaan, dat in veel Indianenfilms en -boeken uitgebreid aan bod komt is daar maar een voorbeeld van. Indianen waren in staat om samen met hun paard tot prestaties te komen die voor blanken aanvankelijk onmogelijk waren. Pas toen de Indianen lieten zien dat het mogelijk was waren er blanke 'trapppers' die dit konden herhalen. Je zou dus kunnen zeggen dat "de Indiaan" productiever met zijn paard omgaat.

TOP
_ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ TOP

Verschillen

Wat zijn dan de verschillen tussen de indiaanse en de Spaanse rijschool. Want als deze ruiters blijkbaar meer uit hun paarden konden halen dan wij, dan kunnen wij daar misschien wel wat van leren in de omgang met de 'Paard-laag van ons eigen brein. Dat is toch immers wat wij ook willen, zoveel mogelijk het onderste uit de kan halen van onszelf, een zo groot mogelijk rendement van de samenwerking tussen onze redenerende Mens, de ruiter en zijn emotionele Paard?

Minder afstand tussen ruiter en paard

Een heel belangrijk verschil is natuurlijk het gegeven dat de Indiaan in zijn manier van paardrijden minder afstand houdt tot zijn paard.
Heel letterlijk reden zij niet op een zadel maar eerder op een dekentje op de rug van hun paard.
Maar ook overdrachtelijk, het paard stond dichterbij de leefgemeenschap, was minder een gebruiksvoorwerp maar juist een levend wezen waar mee samen gewerkt moest worden.

Samenwerking

Het paard had ook een stem in de samenwerking tussen ruiter en paard. Een oom van mij heeft veel paard gereden, had ook het geld voor dure paarden en als hij reed dan was dat zoals je een sportauto rijdt. Als hij harder wilde gaf hij de sporen of zijn paard nu moe was of niet. Hij liet zijn paarden goed verzorgen, daar niet van. Maar toen hij een keer te weingi afstand hield in de stal heeft het dier zijn heup in stukken getrapt. Een manier van samenwerken die Indianen zich niet konden permiteren.
Dat wil overigens niet zeggen dat die paarden niet werden getraind. Natuurlijk werd er hard gewerkt door beiden opdat de samenwerking ook in de moeilijke omstandigheden van het gevecht optimaal zou blijven. Maar er werd wel meer rekening gehouden met de eigenheid van het paard.

Het belang van het paard

Indianen konden het zich ook niet permiteren om slechts één op de tien paarden nuttig in te zetten. Daarvoor waren deze dieren veel te belangrijk. Natuurlijk was er ook onder de paarden van de indianen een behoorlijk uitval percentage maar de band met het paard was belangrijk en het was veel minder dat het berijden en het verzorgen door verschillende mensen werd gedaan.
Niet alleen de wensen van de ruiter waren belangrijk maar ook naar de wensen van het paard werd geluisterd.

Doelstelling - eigenaardigheid

Dat geldt ook voor de doelen die er voor een paard werden gesteld.
Er waren renpaarden voor de jacht en trekpaarden voor de werkzaamheden.
Het zou niet in het hoofd van een indiaan opkomen om die verschillende dieren te eisen om allemaal gelijk en eenvormig te reageren. Ieder paard is anders en heeft dus ook zijn eigen mogelijkheden. In die zin heeft de indiaanse ruiter waarschijnlijk meer oog en meer respekt voor de eigen aard van een paard.

TOP
_ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ TOP

Lessen voor de omgang met ons emotionele brein

De Noord-europese manier van omgaan met onze emotionele kanten hebben volgens mij wel het een en ander te leren van dit metafoor:

Respect en waardering van het Paard

Ik denk dat wij meer respect en waardering mogen hebben voor ons paard. Natuurlijk is er veel meer aandacht voor de emotionele aspecten van de mens. Ik denk aan al de boeken over emotionele intelligentie in het management van het einde van de vorige eeuw.
Maar ook praktisch in ons dagelijkse leven zouden we ons waarschijnlijk een groot plezier doen als we eens wat vaker een helve minuut stil zouden staan bij de vraag "wat voel ik hier nu bij?"

Minder afstand tussen denken en emotie

Laten wij ons nou eens uit dat hoge zadel trekken en onszelf laten afzakken naar dat dekentje op de rug van ons paard.
Luisteren naar de dingen die we voelen en het daarover hebben in onze leefgemeenschap. Niet alleen maar denken over onze gevoelens maar ze ook eens laten horen aan de emensen om ons heen die wij daar belanrijk genoeg voor vinden
Misschien moet ons gevoel zich niet alleen maar aanpassen aan onze gedachten. Waarschijnlijk zullen wij onze gedachten eens wat meer moeten laten aanpassen aan ons gevoelsleven, meer samenwerking.

Zorg voor het paard

Hoeveel tijd besteden wij aan het verzorgen van ons paard?
Ik de dat dit voor de meeste mensen nogal tegen valt. Naast een paard gaan staan en zeggen dat het niet is zoals het zou moeten zijn is iets anders dan roskammen, voederen en de stal uitmesten. Niet alleen de wensen van de ruiter zijn belangrijk maar ook naar de wensen van het paard verdienen het om naar te luisteren.
En dan kunnen we er gerust van uitgaan dat de wensen van ons paard soms wel eens wat platter of basaler zijn dan we van onszelf hadden gedacht... maar daar moeten we dan mischien toch maar aan geloven.

Doelstelling - eigenaardigheid

Wij moeten vaak veel dingen tegelijkertijd van onszelf. We moeten presteren op ons werk, we moeten slimme opmerkingen maken in onze kennissenkring, we moeten er verzorgd en mooi uitzien en dan ook nog graag een vervullend gezinsleven hebben en een spannende partner zijn. En dan vergeet ik vast nog wel een paar dingen.
Ik denk dat we vergeten om keuzes te maken.
Een boerenknol wordt niet gelukkig in de manege met allerhande pluimen op z'n kop. Een paradepaardje wordt niet gelukkig voor de ploeg.
Misschien moeten we naar ons emotionele brein leren luisteren en vooral moeten wij onze eigen aard iets meer respecteren voordat wij als de paarden van de Spaanse Rijschool gaan proberen om hetzelfde te doen als onze buurman. Misschien mogen wij iets eigen-aardiger worden...
Misschien moeten wij iets meer rekening leren houden met onze eigen eigenaardigheden en [gektes] in plaats van wat men van ons denkt. Er zit een hoop levensplezier en energie in juist deze, vaak wat verscholen, aspecten van onszelf. Misschien zijn wij wel anders dan de buurman. Misschien pssen wij niet helemaal precies in de rij en moeten we dus ook niet hetzelfde willen doen als onze buurman. Minder gelijkmatig als de Spaanse rijschool, meer individueel bepaald maar sociaal voelend.

TOP
_ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ TOP

Epiloog

Het synergie-begrip is wel een aardig woord om aan te duiden wat ik met deze pagina voor ogen heb. De Indiaanse manier van paardrijden maakt dat ruiter en paard een eenheid vormen die meer is dan de som de delen. Synergie is de energie die ontstaat door de samenwerking. Méér dan de optelsom van de energie van de ruiter en de energie van het paard
De ruiter is de partij met het meeste overzicht en het meeste inzicht om verstandig met de dingen om te gaan. Het denken van een mens is veel flexibeler dan de emotionele aspekten. Daar zit ook ons overzicht en ons vermogen om anders met onszelf om te gaan.
Nee, ik ben niet een van die therapeuten die zegt dat je moet stoppen met denken en alleen maar moet gaan voelen. Welnee, daar zijn onze menselijke mogelijkheden veel te waardevol voor.
Sta gevoelsmatig stil bij de dingen die je bedacht hebt en denk na over de dingen die je voelt.
Juist de samenwerking tussen deze twee lagen van jouw brein geven de extra energie van de synergie wanneer de ruiter en het paard als een eenheid samenwerken.

Auteur (Copyright): Hans R. J. West

Terug       Vooruit

Print

[^]


These pages, and all contents, are Copyright © 1996-2005 by
(New Media), Utrecht, Holland.
All rights reserved.


E-mail een bekende...
Het email adres van uw bekende:
Uw eigen email adres:
 

[wegwijzer] Wegwijzer op deze HelpDisk *HD*
HelpDisk.nl
[HelpDisk] Home-page van deze HelpDisk
[antwoorden] Inhoudelijke vragen


[ design by: H @ n s ]

inhoud: Hans R.J. West
layout: H@ns

design with Mac

Copyright & Disclaimer , 20010818