Life is what happens while you are making other plans.
John Lennon
Ademen ... of adem-halen?*)note De woorden "ademen" en "ademhalen" betekenen voor de meeste mensen in Nederland eigenlijk precies hetzelfde. Nou kan u dat natuurlijk haarkloverij noemen maar ik wil voor de duidelijkheid deze twee woorden even uit elkaar trekken. "Ademhalen" is in mijn ogen namelijk iets wezenlijk anders dan "ademen".
De termen "ademen" en "ademhalen" worden over het algemeen door elkaar gebruikt (net zoals bij voorbeeld "loslaten" en "ontspannen"). De onzorgvuldigheid in het gebruik van deze termen is waarschijnlijk ook een uiting van de geringe aandacht die het waarnemen van het lichaam binnen de westerse cultuur heeft. In de verschillende culturen van het verre oosten (van de Yoga in India tot Taoïsme en Shinto in Japan), in Afrika, bij Amerikaanse Indianen en de Eskimo's zijn zang- en ademoefeningen eigenlijk heel normaal in de opvoeding.
Ademhalen is wat je doet als je ademhalingsoefeningen doet ... als je bewust en bedacht ("vanuit je hoofd") de beweging van romp of de adembeweging stuurt. Zoals je broodjes bij de bakker haalt omdat je dat zo beslist hebt, zo kan je ook adem halen. De spieren die de adembeweging moeten uitvoeren worden bewust gestuurd door de hersenen. Veel ademhalingsoefeningen ("zuig eerst de buik bol, dàn de flanken breed maken en laat dàn de borst naar voren komen") doen eerder een appèl op het maken van een "plaatje in het hoofd" dan op het waarnemen van de beweging die het lichaam zelf wil maken om de verse lucht erin te krijgen en de oude lucht eruit.
Ademen is iets dat je doet zonder dat je erbij nadenkt, iets dat het levende lijf doet. In het ademen zijn emoties te herkennen (bij voorbeeld: briesen -of juist stikken- van woede, snikken, de adem vasthouden van spanning of van schrik enz. enz.) en dat sluit dan telkens heel mooi aan bij de behoefte aan evenwicht die wij in ons lichaam hebben. Als we bijvoorbeeld briesen van woede dan maken we grote adembewegingen die dus veel zuurstof opleveren. En dat komt goed uit want als we boos zijn dan spannen we over het algemeen ook veel spieren die dus ook relatief veel extra zuurstof verbruiken. Het lichaam kan zelf uitstekend de behoefte aan zuurstof (en het koolzuur en de zuurgraad) regelen. Sterker nog: "het bewuste" staat de goede regulering van het ademen vaak in de weg.
Ademen is een proces dat natuurlijk verloopt en waarbij het denken geen sturende maar eerder een voorwaarde scheppende functie heeft. Het ademen zal dan adekwaat worden geregeld door die delen van het zenuwstelsel die daarvoor zijn aangelegd en heeft geen bewuste controle nodig.
Vaak hoor ik dat de ademoefeningen die mensen ergens hebben gehad niet werken ... en dat men ze daarom maar niet meer doet. Vaak proberen deze mensen dan de hele tijd om bewust hun ademen onder controle te houden. Maar als er dan sprake is van spanningen of afleiding dan is de bewuste aandacht op iets anders gericht en doet de adem dus weer gewoon wat het de laatste jaren heeft gedaan (en dat is dus vaak niet optimaal anders hadden deze mensen geen ademoefeningen gedaan). Als we dus het natuurlijke ademen willen gaan oefenen dan doen we er verstandig aan om niet gelijk al te veel willen gaan veranderen. Het is belangrijker om te gaan oefenen in het voelen waar de adem op reageert: voel hoe het ademen gaat, doe een paar bewuste ademhalingen en voel dan bewust hoe dan het natuurlijke ademen vanzelf gaat.
Soms is het lastig om te voelen wat er met de natuurlijke, eigen adem gebeurt in het dagelijks leven. Het kan namelijk heel goed zijn dat u van uzelf dacht (dacht!) dat u best wel ontspannen en rustig was maar dat u door op uw eigen ademen te letten ontdekt dat u in bepaalde situaties in uw leven tocht weinig ruimte hebt om te ademen. Wordt uw buik boller als u inademt of beweegt alleen uw borst? Doet de rest ook mee of heeft u geleerd dat u de borst helemaal stil moest houden? Kan u de lucht ontspannen laten wegstromen uit uw lijf, houdt u vast of gaat u juist persen? Gunt u uzelf een volledige inademing of beperkt u uw (adem)ruimte?... Hoeveel ruimte gunt u uzelf?
Het is niet altijd makkelijk om daar eerlijk naar te kijken ... en uw adem liegt niet. Maar ik denk dat u uiteindelijk maar beter kunt weten wat er nou werkelijk aan de hand is ... dan kan u de verstandigste keuzen maken in uw leven (u kan maar beter weten dat er een dief in uw huis zit als er één is binnen gedrongen ... ook al is het niet leuk om te weten dat er een indringer is die uw energie rooft, u kan er dan in ieder geval wat aan doen).
Natuurlijk ademen is niet iets dat vanuit het denken kan worden gestuurd. Het is een proces dat plaats vindt ... zijn eigen plaats vindt in het lichaam. En in die zin heeft het alles te maken met wat er verder plaats vindt in het lijf en in het leven. Spierspanning en emotionele bewogenheid weerspiegelen zich direct in de adembeweging. De natuurlijke adem kan niet worden geoefend ("buik-flank-borst-rust-en-uit-2-3") maar ontstaat "vanzelf" als u daarvoor de voorwaarden schept.
Ontspanning helpt om de adem rustig te maken en tegelijkertijd helpt het veel mensen om te ontspannen als zij rustig met de adem bezig zijn; een soort terugkoppelende cirkel die positief zorgt voor meer rust in het leven.
Regelmatig oefenen in het voelen van het ademen kan u helpen om sneller en beter door te hebben wat er met u aan de hand is. Zo kan het u helpen om sneller verstandige conclusies te trekken omdat u de problemen sneller herkent. En verder kan het helpen om uw lichaam rustiger te laten worden. Laat 't gaan, gun het de ruimte en wees uzelf daar bewust van.
Auteur (Copyright): Hans R. J. West
These pages, and all contents, are Copyright © 1996-2005 by
(New Media), Utrecht, Holland.
All rights reserved.
| Wegwijzer op deze HelpDisk |
![]() HelpDisk.nl |
|
| Home-page van deze HelpDisk | ||
| Inhoudelijke vragen |
inhoud: Hans R.J. West
layout: H@ns
Copyright & Disclaimer , 19980226